Üsküdar'da Alerji ve İntolerans: Güvenli Beslenmenin Uzman Rehberi

Besin alerjileri ve intoleransları, bireyin beslenme seçimlerini ve yaşam kalitesini derinden etkileyen sağlık durumlarıdır. Yanlış besin tercihi ciddi alerjik reaksiyonlara, anafilaksiye veya kronik sağlık şikayetlerine yol açabilir. Üsküdar alerji ve intolerans programı, besin alerjisi veya intoleransı tanısı almış veya şüphesi olan bireylere, güvenli ve besin öğesi açısından yeterli bir beslenme planı oluşturmak için uzman diyetisyen desteği sunar.

Alerji ve intolerans programında amaç, tetikleyici besinleri doğru şekilde tespit etmek, beslenme planından çıkarılan besinlerin besin öğesi karşılığını sağlamak ve danışanın sosyal yaşamını kısıtlamadan güvenli bir beslenme düzeni oluşturmaktır.

Besin Alerjisi ve İntolerans Arasındaki Fark

Besin alerjisi: Bağışıklık sisteminin bir besine karşı aşırı tepki vermesidir. IgE aracılı besin alerjileri hızlı ve potansiyel olarak yaşamı tehdit edici reaksiyonlara neden olabilir: ürtiker, angioödem, solunum güçlüğü ve anafilaksi. Fıstık, kabuklu yemişler, süt, yumurta, buğday, soya, balık ve kabuklu deniz ürünleri en yaygın alerjenlerdir. IgE dışı aracılı alerjiler ise daha yavaş seyirli olup sindirim sistemi şikayetleri, egzema ve kolik gibi belirtilerle kendini gösterir.

Besin intoleransı: Bağışıklık sistemi kaynaklı değildir. Enzim eksikliği, kimyasal duyarlılık veya bağırsak geçirgenliği artışı gibi nedenlerle ortaya çıkar. Laktoz intoleransı, fruktoz malabsorbsiyonu, histamin intoleransı ve gluten duyarlılığı en yaygın örneklerdir. Belirtiler genellikle sindirim sistemiyle sınırlıdır: şişkinlik, gaz, karın ağrısı, ishal veya kabızlık.

Eliminasyon Diyeti Protokolü

Besin alerjisi veya intoleransının beslenmeye dayalı tanısında en güvenilir yöntem, eliminasyon diyetidir. Bu protokol üç aşamadan oluşur:

Aşama 1 - Eliminasyon: Şüphelenilen besinler iki ila altı hafta süreyle tamamen diyetten çıkarılır. Bu sürede belirtilerin azalıp azalmadığı gözlemlenir. Eliminasyon süresince besin çeşitliliğinin korunması ve besin öğesi eksikliklerinin önlenmesi profesyonel rehberlik gerektirir.

Aşama 2 - Yeniden tanıtma: Belirtiler iyileştikten sonra çıkarılan besinler tek tek ve kontrollü şekilde yeniden eklenir. Her besin için üç ila yedi günlük gözlem süresi uygulanır. Reaksiyon oluşup oluşmadığı kayıt altına alınır.

Aşama 3 - Kişiselleştirme: Sonuçlara göre kalıcı beslenme planı oluşturulur. Tolere edilemeyen besinler çıkarılır, tolere edilenler programa dahil edilir. Bu aşamada uzun vadeli besin öğesi yeterliliği sağlanır.

Yaygın Alerji ve İntolerans Türleri

Laktoz intoleransı: Süt şekerini sindiren laktaz enzimi yetersizliğinden kaynaklanır. Süt ürünlerinin kısıtlanması gerekir; ancak kalsiyum ihtiyacı alternatif kaynaklardan karşılanmalıdır. Sert peynirler ve yoğurt genellikle daha iyi tolere edilir.
Gluten duyarlılığı: Çölyak hastalığı dışında da gluten kaynaklı şikayetler yaşanabilir. Buğday, arpa ve çavdar gluten kaynağıdır. Glütensiz alternatifler programda detaylı şekilde planlanır.
Histamin intoleransı: Fermente gıdalar, eski peynirler, işlenmiş etler ve bazı balıklar histamin açısından zengindir. Düşük histamin diyeti ile belirtiler kontrol altına alınabilir.
Fruktoz malabsorbsiyonu: Yüksek fruktoz içeren meyveler, bal ve mısır şurubu sindirim şikayetlerine neden olabilir. Detoks ve bağırsak sağlığı programında FODMAP yaklaşımıyla entegre edilir.
Yumurta ve süt alerjisi: Özellikle çocuklarda yaygındır. Çocukluk ve ergenlikte beslenme programıyla birlikte yönetilir.

Besin Öğesi Yeterliliğinin Sağlanması

Alerji ve intolerans nedeniyle belirli besin gruplarının kaldırılması, besin öğesi eksikliği riskini artırır. Süt ürünleri çıkarıldığında kalsiyum ve D vitamini, gluten çıkarıldığında B vitaminleri ve lif, yumurta çıkarıldığında protein ve biyotin eksikliği gelişebilir. Programda her çıkarılan besinin yerine aynı besin öğelerini sağlayan alternatifler planlanır ve gerektiğinde takviye kullanımı değerlendirilir.

Sosyal Yaşam ve Pratik Çözümler

Besin alerjisi veya intoleransı olan bireylerin en büyük zorluklarından biri sosyal yaşamdır. Restoranlarda güvenli seçim yapmak, misafirlikte yemek konusunda zorlanmak ve ailenin beslenme düzenine uyum sağlamak stres kaynağı olabilir. Üsküdar'ın canlı sosyal ortamlarında bu zorluklar daha belirgin hale gelebilir. Program, restoran menüsünden güvenli seçim yapma rehberliği, ev dışı beslenme stratejileri ve aile üyelerinin bilgilendirilmesi konularında destek sağlar.

Sıkça Sorulan Sorular

Besin intoleransı testleri güvenilir mi?
IgG bazlı besin intoleransı testleri bilimsel olarak tartışmalıdır ve güvenilir sonuçlar vermeyebilir. Eliminasyon diyeti, besin intoleransının tespitinde en güvenilir yöntem olarak kabul edilir. IgE testleri ise besin alerjisinin tanısında geçerli ve güvenilir bir yöntemdir.

Çocuğumda besin alerjisi var, büyüdükçe geçer mi?
Süt ve yumurta alerjisi çocuklarda sıklıkla yaşla birlikte geriler. Ancak fıstık, kabuklu yemiş ve kabuklu deniz ürünleri alerjisi genellikle ömür boyu sürer. Düzenli takip ve provokasyon testleri ile durumun seyri izlenir.

İlgili Programlar

Alerji ve intolerans sürecinizi destekleyecek diğer programlarımız: hastalıklarda beslenme (çölyak ve otoimmün durumlar için), gebelikte ve emzirmede beslenme (anneden bebeğe alerji geçişi riski için), vejetaryen ve vegan beslenme (alerjili bireylerde alternatif protein kaynakları için) ve takipli online diyet (eliminasyon sürecinde düzenli takip için).

Sonuç

Üsküdar'da besin alerjisi veya intoleransı olan bireyler, alerji ve intolerans programıyla güvenli, dengeli ve yaşam kalitesini koruyan bir beslenme düzeni oluşturabilir. Doğru tespit, dikkatli planlama ve düzenli takip ile alerjili bireylerin beslenme korkuları azalır ve günlük yaşamları kolaylaşır. Profesyonel rehberlik, bu süreçte en büyük güvencenizdir.